NEDEN KATAMARAN DAHA İYİDİR

Daha Rahat Bir Seyir

Katamaranlar 2 adet ince uzun gövde üzerinde yüzdüklerinden, tek gövdeli teknelere kıyasla daha az yüzey suyla temas ederler; tek gövdeliler ise, suyu yararken çok fazla su kütlesi ile mücadele ettiği için zorlanırlar ve katamaranlara nazaran çok fazla güç harcarlar.

Ayrıca katamaranın iki gövde arasındaki su, giderken kaldırıcı bir etki yaratır ve hava yastığı üzerinde gider gibi bir etki (lifting effect) sağlar. Dalganın tekneye çarpan şok etkisini azaltır ve rahat bir gidiş sağlar.

Derin V-açılı tek gövdeli teknelerde bile giderken iki yana itilen su kütlesi tekne genişliği kadardır. Oysa katamaranlarda, giderken yana itilen su kütlesi, tekne gövde genişliğinin sadece üçte biri kadardır.

Daha Fazla Denge ve Daha Az Sallantı

Tek gövdeli (mono-hull) teknelerde, tekne ağırlık merkezi kuvveti tek bir noktadan aşağı doğrudur. Oysa Katamaranlarda bu tekne ağırlık oku iki bileşen halinde birbirinden metrelerce ayrı konumda
(2.5m - 3m) ve aşağı doğrudur. Dolayısı ile dalgalı denizde tek gövdeli tekne dalganın sallantı kuvvetine karşı koyacak kuvveti olmadığı ve tek noktadan suya bastığı için sürekli sallanır ve yalpa yapar. Oysa katamaranlarda, dalga sallantı kuvvetine karşı 2.5m - 3m açıklıktaki diğer gövde tekne ağırlığının yarısı ile karşı koyar ve sallantıyı dengeler. Böylece tekne hemen hemen hiç sallanmaz veya çok az sallanır. (Sallanan bir otobüste iki ayak kapalı vaziyette duruş ile iki ayak birbirinden açık pozisyonda duruş gibi)

Çok Daha Ekonomik Bir Seyir

Teknelerde yakıt tüketimi, teknenin suya giren boyu ve eni ile direkt bağlantılıdır. Eni dar boyu çok uzun bir tekne çok az bir güçle gider, dolayısı ile az yakıt harcar. Aynı şekilde çok geniş enli ve boyu kısa bir tekne, aynen yüzen bir şat gibi, ancak çok kuvvetli bir romokör tarafından büyük kuvvet ile çekilir ve çok yakıt harcar. Tüm kürekli yarış kayıkları, fıtalar, dar ve uzun gövde esasına dayanır. İdeal, ve en az kuvvetle giden tekne bu tarzdır. Ancak tekne bu incelikte olunca yük ve yolcu taşıyamıyacağı için katamaran tekneler düşünülmüş, çok dar bir en ile fazla miktarda yük taşıma olanağı sağlanmıştır. Tek gövdeli bir teknede en-boy aranı 1/3 veya 1/3.2 olmaktadır. Örneğin, boy 11m en 3.5m gibi. Oysa katamaranlarda bu oran 1/7 - 1/8 arsındadır. Örneğin, 11m boyunda bir katamaranda yandaki gövde genişlikleri 1.2m- 1.5m arasıdır . Bu nedenle katamaranlar tek gövdelilere oranla %50 - %60 daha az yakıt harcarlar. (Deniz otobüslerinin şehir hattı vapurlarına göre daha az yakıt harcaması bu nedenledir )

Yüksek Güvenlik

Sert dalgalı havalarda katamaranların tek gövdelilere oranla çok daha az sallanmasından dolayı, tekne içi can güvenliği çok daha fazladır. Yalpa sonucu devrilme açısı, tek gövdeli mono-hull teknelere göre çok daha fazladır. Asıl önemli bir başka neden ise, iki bağımsız gövde, 2 kat emniyet demektir. Denizde giderken tekneye bir sal, tahta ve başka bir cisim çarptığında, delik büyük ise, tek gövdelide tekne ana gövdesi su aldığı için, hemen batmaktadır. Oysa çift gövdeli katamaranlarda bir gövde zarar görse ve su alsa bile, diğer gövde sağlam olduğu için, tekneyi batmaktan korur.

Ayrıca katamaranlarda her motor ve yakıt tankı, aküsü ayrı gövdelerde olduğu için, diğer motor rahatlıkla çalışır ve tekne en yakın sahile güvenle ulaşır. (iki tekne ile seyahate çıkılmış da, biri bozulunca diğeri ile gidilebiliyor gibi).

Katamaran gövdeli teknelerde yaşam alanları iki gövde arası olduğu için bu yan tüp gövdeler içlerinde 3-4 adet su geçirmez depo/bölme mevcuttur. Bu sayedede aşırı bir emniyet sağlanabilmektedir.

Tek gövdeli, mono-hull teknelerde yaşam yeri gövde içi olduğu için, bu gövdelerde su geçirmez bölüm yapmak adeta imkansız hale gelmektedir. Dolayısı ile önden giren su en arka bölümlere rahatlıkla ulaşabilmekte motorlar, aküler vs. sular altında kalmaktadır.

Üstün Manevra Kabiliyeti

Katamaran teknelerde motorlar birbirlerinden 2 - 3m ayrı konumda olduğu için, hiçbir baş pervane gerekmeden tekne marina içi dönüşlerde mükemmel tepki vermektedir.

Fizikte kuvvetler kanununa göre kuvvet (F) verme yerleri ne kadar birbirinden uzak ise, döndürme momenti (M) o kadar fazla olur. M = F x uzaklık. Dolayısı ile tek gövdeli 10m mono-hull teknelerde iki pervane arası açıklık ortalama 0.8m (merkezden 0.4m uzakta) olunca bir motor geri (F1) diğeri ileri (F2) yol verildiğinde, döndürme momenti her iki motorun da birbirine toplanarak (aynı yöne dönme) M = 0.4 x (F1 +F2) ve de IF1I =IF2I=IFI ise, (örneğin sancak motor ¼ yol geri ve iskele motor ¼ yol ileri) bu durumda tek gövdeli teknenin dönüş momenti M = 0.8 F olur. Buna karşılık, sancak motor ¼ yol geri ve iskele motor ¼ yol ileri verilmiş bir 10m katamaranda, iki motor arası açıklık 3.5m olduğunda, (merkezden 1.75m uzakta) döndürme momenti M = 1.75 (F1+F2) ve de IF1I=IF2I=IFI ise katamaran M = 3.5 F olur. Dolayısı ile aynı gaz konumlarında, katamaranda tek gövdeli mono-hull teknelere göre %437 fazla bir dönüş kuvveti sağlanmış olur.

Bu da çok kolay, rahat ve anında manevra demektir. Rüzgar ve akıntı direnci hemen hemen hiç etki etmemiş olur.

 
Türkçe English